Als u een draagmuur wilt doorbreken of een open ruimte wilt creëren, komt u al snel uit bij een stalen ligger. Maar welk profiel heeft u nodig? HEA, HEB, IPE — de afkortingen kunnen verwarrend zijn. In dit artikel leggen wij de verschillen helder uit.
Wat is een stalen ligger?
Een stalen ligger (of balk) is een horizontaal constructie-element dat krachten opneemt en overdraagt naar de opleggingen — doorgaans kolommen of dragende muren. De ligger vervangt de functie van een verwijderde draagmuur of overbrugt een open ruimte.
IPE-profielen
IPE-profielen (European I-beams) zijn de meest gebruikte liggers bij woningbouw. Ze hebben een I-vormige doorsnede met relatief smalle flenzen. IPE-profielen zijn licht en efficiënt bij verticale belasting. Veelgebruikte maten zijn IPE 200, IPE 240 en IPE 300.
Wanneer kiezen? Bij standaard draagmuur-doorbraken en vloerondersteuning in woningen. IPE is de eerste keuze wanneer de opbouwhoogte beperkt is.
HEA-profielen
HEA-profielen hebben een H-vormige doorsnede met bredere flenzen dan IPE. Hierdoor zijn ze stabieler tegen kip (zijdelingse instabiliteit) en beter bestand tegen horizontale krachten. De bouwhoogte is groter dan bij IPE.
Wanneer kiezen? Bij langere overspanningen, kolommen en situaties waar laterale stabiliteit belangrijk is. HEA is een goede middenweg tussen gewicht en sterkte.
HEB-profielen
HEB-profielen lijken op HEA, maar hebben dikkere flenzen en een lijf. Daardoor zijn ze zwaarder en sterker. HEB wordt ingezet bij zware belastingen of wanneer een compacter profiel gewenst is ten opzichte van een groter HEA.
Wanneer kiezen? Bij hoge belastingen, korte maar zwaar belaste overspanningen en als kolom bij meerdere verdiepingen.
Hoe wordt het juiste profiel bepaald?
De profielkeuze is geen kwestie van inschatten — het is rekenen. Een constructieberekening voor staalconstructies bepaalt op basis van de belasting, de overspanning en de randvoorwaarden welk profiel voldoet aan de Eurocode. De berekening controleert op buiging, dwarskracht, doorbuiging en kipstabiliteit.
Veelgemaakte fouten
Wij zien regelmatig dat aannemers op basis van ervaring een profiel kiezen zonder berekening. Dit leidt tot twee problemen: een te zwaar profiel (onnodig duur) of — erger — een te licht profiel (onveilig). Een constructieberekening voorkomt beide scenario's.
Profiel laten berekenen?
Bij AK Bouwadvies berekenen wij het juiste stalen profiel voor uw situatie. Of het nu gaat om een draagmuur-doorbraak, een uitbouw of een nieuwbouwproject — wij leveren een helder rapport met het voorgeschreven profiel, de oplegreacties en de verbindingsdetails.